
อุตรดิตถ์ ตั้งอยู่ทางภาคเหนือตอนล่าง เมืองแห่งพระแท่นศิลาอาสน์ ตำนานเมืองลับแลที่มีแม่ม่ายและสาวสวย เมืองแห่งลางสาดหวานหอม และบ้านเกิดของพระยาพิชัยดาบหัก ขุนศึกคู่บารมีสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช อุตรดิตถ์เป็นเมืองที่มีความสำคัญทางด้านประวัติศาสตร์มาแต่อดีตกาล โดยมีประวัติความเป็นมาอันยาวนานผ่านพัฒนาการมาหลายยุคหลายสมัย นับแต่ชุมชนสมัยก่อนประวัติศาสตร์จนถึงปัจจุบัน จากการค้นพบกลองมโหระทึก ทำด้วยทองสัมฤทธิ์ที่ ตำบลท่าเสา อำเภอเมือง เมื่อปี พ.ศ. 2470 ทำให้เราทราบว่าอุตรดิตถ์ เป็นดินแดนที่มีผู้คนเข้ามาอาศัยอยู่ก่อน พ.ศ. 1000 แล้ว เพราะโบราณวัตถุที่ค้นพบดังกล่าวเป็นโลหะที่มีใช้กันอยู่ในยุคสัมฤทธิ์หรือยุคโลหะตอนต้น อันเป็นยุคก่อนประวัติศาสตร์นั้นเอง จึงนับได้ว่า อุตรดิตถ์เป็นแหล่งศิลปวัฒนธรรมและขนบธรรมเนียมอันดีงามมาโดยลำดับ และสิ่งที่ยังเป็นความภาคภูมิใจของชาวอุตรดิตถ์ ก็คือ ความเกรียงไกรของพระยาพิชัยดาบหัก เดิมทีตัวเมืองอุตรดิตถ์เป็นเพียงตำบลชื่อ "บางโพธิ์ท่าอิฐ" ขึ้นกับเมืองพิชัย แต่เพราะบางโพธิ์ท่าอิฐ ซึ่งอยู่ริมฝั่งขวาของแม่น้ำน่านมีความ เจริญรวดเร็ว เพราะเป็นท่าเรือขนถ่ายสินค้า ดังนั้นในสมัยรัชกาลที่ 5 พระองค์จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ยกฐานะตำบลบางโพธิ์ท่าอิฐขึ้นเป็นเมือง "อุตรดิตถ์" ซึ่งมีความหมายว่าท่าน้ำแห่งทิศเหนือ แต่ยังคงขึ้นกับเมืองพิชัยอยู่ ต่อมาอุตรดิตถ์จึงได้รับการยกฐานะขึ้นเป็นจังหวัด และเมืองพิชัยเลื่อนลงไปเป็นอำเภอหนึ่งขึ้นกับจังหวัดอุตรดิตถ์จนทุกวันนี้
การเดินทาง 
ทางรถยนต์ อุตรดิตถ์อยู่ห่างจากกรุงเทพฯ ประมาณ 491 กิโลเมตร การเดินทางโดยทางรถยนต์สามารถไปได้ 2 ทาง คือ จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข 1 แล้วแยกเข้าทางหลวงหมายเลข 32 ผ่านอยุธยา อ่างทอง สิงห์บุรี ชัยนาท เข้านครสวรรค์ แล้วใช้เส้นทาง 11 เข้าพิษณุโลก แล้วเดินทางตามเส้นทางหมายเลข 11 ถึงอุตรดิตถ์ อีกส้นทางหนึ่ง คือ กรุงเทพฯ ไปสิงห์บุรี แล้วใช้เส้นทางสายอินทร์บุรี-ตากฟ้า (ทางหลวงหมายเลข 11) จนถึงทางหลวงหมายเลข 12 (พิษณุโลก-หล่มสัก) เลี้ยวซ้ายไปอีก 8 กิโลเมตร แล้วเลี้ยวขวาเข้าทางหลวงหมายเลข 11 จนถึงอุตรดิตถ์
ทางรถโดยสาร จากสถานีขนส่งสายเหนือ ถนนกำแพงเพชร 2 มีรถยนต์โดยสารธรรมดาและปรับอากาศ จากกรุงเทพฯ สู่อุตรดิตถ์ทุกวันวันละหลายเที่ยว ราย ละเอียดติดต่อ โทร. 936-3660, 936-3666
ทางรถไฟ จากสถานีรถไฟหัวลำโพง มีรถไฟไปอุตรดิตถ์ทุกวันวันละหลายเที่ยว จากสถานีรถไฟกรุงเทพฯ รายละเอียดสอบถามได้ที่ โทร. 223-7010, 223-7020
ระยะทางจากอำเภอเมืองไปยังอำเภอต่างๆ
อำเภอตรวน 24 กิโลเมตร
อำเภอพิชัย 45 กิโลเมตร
อำเภอลับแล 8 กิโลเมตร
อำเภอน้ำปาด 72 กิโลเมตร
อำเภอท่าปลา 40 กิโลเมตร
อำเภอบ้านโคก 165 กิโลเมตร
อำเภอฟากท่า 113 กิโลเมตร
อำเภอทองแสนขัน 42 กิโลเมตร
อาณาเขต
ทิศเหนือ ติดต่อกับจังหวัดแพร่และน่าน
ทิศตะวันออก ติดต่อกับจังหวัดพิษณุโลก เลย และสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว มีแนวเขตแดนยาว 120 กิโลเมตร
ทิศใต้ ติดต่อกับจังหวัดพิษณุโลก
ทิศตะวันตก ติดต่อกับจังหวัดสุโขทัย
หมายเลขโทรศัพท์สำคัญ (รหัสทางไกล055)
ที่ว่าการอำเภอเมือง 411-037, 413-758
ศาลากลางจังหวัด 411-209, 411-977
สำนักงานจังหวัด 411-003
เทศบาลเมือง 411-212
ททท.สำนักงานภาคเหนือ เขต 3 จ.พิษณุโลก 252-742-3
ตำรวจท่องเที่ยว 1155
ตู้ยามอุตรดิตถ์ 412-193
สถานีตำรวจภูธร อ.เมือง 411-987
ไปรษณีย์จังหวัด 411-053, 411-929
สถานีขนส่ง 411-059
สถานีรถไฟ 411-023
รพ.อุตรดิตถ์ 411-176, 411-175
รพ.น้ำปาด 481-061
รพ.ลับแล 431-345
รพ.พิชัย 421-145
รพ.ท่าปลา 499-070
รพ.ทองแสนขัน 414-034
รพ.บ้านโคก 486-063
รพ.ฟากท่า 489-089
รพ.ตรอน 491-098
สถานที่ท่องเที่ยว
หลวงพ่อเพชร พระแท่นศิลาอาสน์ วัดพระยืนพุทธบาทยุคล พระบรมธาตุเจดีย์ เมืองลับแล
อนุสาวรีย์พระยาพิชัยดาบหัก เขื่อนสิริกิติ์ วนอุทยานสักใหญ่
งานประจำปี
งานพระยาพิชัยดาบหัก และงานกาชาดจังหวัดอุตรดิตถ์ งานเทศกาลลางสาดหวาน มหกรรมของดีเมืองอุตรดิตถ์
ของขวัญของฝาก
ไม้กวาดตองกง ขนมเทียนเสวย ผ้าซิ่นตีนจก
แผนที่(คลิกที่ภาพเพื่อดูภาพขยาย)